Zo helpen The Pollinators de bij (en kan jij ook in actie komen)

Tom: “De insectenpopulatie in Nederland wordt sinds de jaren tachtig gemeten. Sindsdien is die met ongeveer 75 procent afgenomen. En dan heb ik het niet alleen over de honingbij. Alleen in Nederland komen al zo’n 360 wilde bijensoorten voor en een groot deel daarvan staat tegenwoordig op de rode lijst. Maar denk ook aan zweefvliegen en vlinders.”

Dat is niet alleen slecht nieuws voor de insecten zelf, maar ook voor de ecosystemen waar ze onderdeel van zijn én voor ons. Een groot deel van ons voedsel is namelijk afhankelijk van de bestuiving door insecten. Geen bestuivers, geen tomaten of appelsap.

Voer de bij bij

The Pollinators doen er dan ook alles aan om dit onderwerp op de kaart te zetten, mensen in beweging te krijgen en bestuivende insecten te ondersteunen. Zo werkt de organisatie elk jaar hard om bij te dragen aan Nationale Zaaidag. “Onder de noemer ‘voer de bij bij’ proberen we ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk mensen meedoen”, zegt Tom. “Dit jaar hadden zo’n 6.000 mensen zich bijvoorbeeld bij ons aangemeld als voedselbank voor de bij. Zij werden een afhaalpunt van gratis zakjes inheems en gifvrij bloemzaad en zitten verspreid over het hele land. Iedereen die wilde meedoen aan Nationale Zaaidag kon daar een gratis zakje bloemzaad ophalen. Dat concept slaat aan en willen we jaarlijks laten terugkomen."

De zaadjes zijn afkomstig van Cruydt-Hoeck, een natuurvriendelijke kwekerij die Triodos Bank financiert. The Pollinators leveren het bloemzaad zelf aan de voedselbanken, het inpakken gebeurt in samenwerking met een sociale werkplaats. Dit jaar distribueerden The Pollinators op deze manier ongeveer 200.000 zakjes bloemzaad door Nederland en Vlaanderen. “Er zitten ongeveer 1.500 bloemzaadjes in een zakje, dus dan heb je het over 300 miljoen zaadjes die op deze manier verspreid worden”, aldus Tom. “Dat is niet niks. We claimen niet dat we het probleem hiermee in één keer helemaal oplossen, hoor. Maar het is een heel laagdrempelige, positieve stap die steeds meer mensen zetten. En het zorgt hopelijk ook voor een stukje bewustwording.”

Zo kan jij meedoen

Heb jij een stukje tuin, balkon of geveltuintje tot je beschikking? Dan kan jij ook je steentje bijdragen. Meedoen aan de volgende editie van Nationale Zaaidag is simpel: je speurt eerst een voedselbank bij jou in de buurt op. Vervolgens haal je daar een zakje bloemzaad op. “In een zakje zit ongeveer 2 gram bloemzaad, goed voor zo’n twee vierkante meter grond”, zegt Tom. “Die zaadjes moet je niet zomaar uitstrooien, dat heeft weinig effect. De kans dat ze niet ontkiemen of worden opgegeten door vogels is dan vrij groot. Frees de toplaag van de grond daarom eerst even (omwoelen en verpulveren, red.). Meng de zaadjes vervolgens met wat zand, zodat je het beter kan uitzaaien. Op die manier zie je ook meteen waar je wel en niet hebt gezaaid. Vervolgens stamp je de grond licht aan, bijvoorbeeld door een bijendansje te doen. Zo zitten de zaadjes netjes onder de grond.”

Een belangrijke disclaimer: ook als je deze stappen volgt, is het niet zeker dat de zaadjes ontkiemen. “Dat kan teleurstellend zijn, maar laat je niet ontmoedigen. De kans is groot dat ze het jaar daarna alsnog opkomen.”

Kom ook de rest van het jaar in actie

Meedoen aan Nationale Zaaidag is een laagdrempelige manier om bestuivende insecten een handje te helpen. Maar er is veel meer mogelijk. Tom: “We organiseren regelmatig een NewBee Intromiddag, dat is misschien wel het beste startpunt. In één middag nemen we je mee in de wereld van bestuivers en leer je hoe je de biodiversiteit in Nederland een handje kan helpen. Via The Pollinators Academy kan je nog meer workshops en opleidingen volgen.”

“We geloven enorm in de beweging van onderaf”, besluit hij. “Als mensen in de haarvaten van de samenleving in actie komen, dan kunnen zij echt verschil maken. Bewustwording en ambassadeurschap zijn daarbij echt belangrijk. Want op bewustwording volgt actie. En dat leidt tot ecologische impact.”